ԱԱՀ և հաշիվարկում Հայաստանում՝ B2B merch պատվերների համար

ԱԱՀ-ի դերը կորպորատիվ գնումների մեջ

Հայաստանում գործող ԱԱՀ դույքը 20 տոկոս է և կիրառվում է արտադրանքի հիմնական արժեքին՝ այն գույնի հարկադրանքը որպեսզի հաշիվը կարողանա անհամընկեր լինել ոչ թե արտադրության հետ։ Համակարգային գործընթացում ԱԱՀ-ն առանձացվում է որպես կազմակերպ գին և վերապահվում է պետական բյուջե՝ հետագա վերադարձման և հաշվատվողության համար։ Հենց այդ անջատվածությունը հենց այն խնդիրն է, որի պատճառով հաճախ առաջարկները տարբերվում են իրավական ու գործընթացային գինով։ Կորպորատիվ հաճախորդը հետևում է ոչ թե տոկոսին, այլ վերջնական գումարին, որը պետք է տեղադրվեն հաշվետուկային համակարգում։

Երկրորդ կարևոր կետը ռեժիմն է։ Հայաստանում գործող կառույցները կարող են գտնվել ԱԱՀ վճարող, միկրոբիզնեսների, պարտեզում չհաշվվող կամ այլ համակարգներում։ Մոտ կես հազարորդները հենց չհաշվվող ռեժիմով են, և նրանց դեպքում հաշիվում ԱԱՀ առանձնացված տոկոսային դեպք չի ստացվում։ Սա հաճախ ստործում է հակառակընդիտ սպասություն՝ հաճախորդը սպասում է հանդիջի ձևում դուրսագրվող ԱԱՀ, իսկ մատադրողը պատասխանում է միայն համապատասխան հաշվով։

Հենց այդ պատճառով հաշիվարկության հարցը պետք է լուծվում պատվերի սկզբում, ոչ թե առաքման պահին։ Եթե հաշիվը սխալ ձևով է ձևակերպվում, այն պահանջում է ուղղում, որը ժամանակագրական կողմից ավելի թանկ է, քան սկզբից ճշտելը։ Այդ պատճառով համատեղ առաջարկի փաստաթղթում միշտ նշվում է հաշիվարկման ռեժիմը, գնի մեջ ԱԱՀ-ի վիճակը և այն տեղադրումը, որտեղ ԱԱՀ-ն դուրս է գալիս արտահանման դեպքում։

Հիմնական ԱԱՀ դույքը

20 տոկոս՝ արտադրանքի հիմնական արժեքի վրա

Համակարգներ

ԱԱՀ վճարող, միկրոբիզնես, պարտեզում չհաշվվող

Արժույթը

AMD, բանկային փոխանցմամբ կամ ArCa և Idram

Արտաքտան գնորդների դեպք

Արտահանման ռեժիմ և փաստաթղթների ամբողջական հավաքում

Փաստաթղթների հավաքում

Հաշիվ, տոկոսաթերթ, առաքման փաստաթուղթ

Վճարային փոխանցում և փաստաթղթների փակում

Կորպորատիվ պատվերների մեծ մասում վճարումը բաժանվում է երկու փուլով՝ կանխավճար և վերահարկում։ Կանխավճարը ծառայում է որպես ծախսերի ֆինանսավորում և նյութների գնման պահանջ՝ հենց այստեղ է պահպանվում հզորության ապահովումը ձևակերպման սկզբից։ Վերհարկումը կատարվում է պատրաստ արտադրանքի ողջ քանակը ստուգվելուց և հաշիվը ձևակերպվելուց հետո, այսինքն՝ համապատասխանության հաստատումից հետո։

Արժույթային հարցումը հայաստանական պատվերների դեպքում լուծվում է պարզ։ Գնագիրը, պայմանագիրը և հաշիվը ձևակերպվում են AMD արժույթով՝ համապատասխանեցնելով հայաստանական բանկային համակարգին։ Արտաքտան գնորդների դեպքում՝ առանձ պայմանագիր է ձևակերպվում՝ հաշվարկման լեզվող արժույթով, վճարման հերթականությամբ և հարկային կանոնների հղումով։ Ուստի արժույթի ընտրությունը որոշում է և փաստաթղթերի բաղադրությունը՝ ոչ միայն վճարի գումարը։

Փաստաթղթների փակումը պատվերի վերջին քայլն է և կարևոր դեպքում կատարվում է արտադրության ավարտից հետո՝ ապարտության փաստաթղթի հիման վրա։ Այս պահին ստացվում են հաշիվը, տոկոսաթերթը և առաքման հաստատումը, որոնք միասին կազմում են հաշվետվողության հիմնական փաստաթղթերը։ Կառավարությունները, որոնք ցանկանում են պահեստագրության կամ հաշվետվողության ներկայացման համար, այս փաստաթղթերը ստանում են մեկ խմբով՝ պահպանելով դրանց համապատասխանությունը միմյանց։

1. Հաշիվարկման ռեժիմի հաստատում և հոդվածքի տվյալներ — ԱԱՀ վճարող կամ չհաշվվող հաճախորդի դեպքում (1 աշխատանքային օր)
2. Առաջարկի ձևակերպում և ԱԱՀ-ի հաշվարկում — բացահայտում՝ հենց գնի մեջ, ոչ թե վերջում (1-2 աշխատանքային օր)
3. Կանխավճար և արտադրություն — վճարումը մասնավոր հուլումներով՝ ծախսերի պահպանությամբ (4-8 շաբաթ)
4. Հաշիվ, տոկոսաթերթ և առաքման փաստաթուղթ — փաստաթղթների ամփոփ փակում (1-3 աշխատանքային օր)