Հաճախ տրվող հարցեր · կայունություն · հավաստագրեր · ESG · B2B merch Հայաստանում
Կայունություն և հավաստագրեր B2B merch պատվերների համար Հայաստանում
Հայաստանում B2B merch պատվերների կայունության և հավաստագրերի հաճախ տրվող հարցերի ուղեցույց: Ընդգրկում է համաշխարհային ստանդարտները (GOTS, GRS, OEKO-TEX Standard 100, Bluesign, B Corp, Fairtrade), տեղական կարգավորումները և ԵԱՏՄ կանաչ տեխնոլոգիաների նախաձեռնությունները, ԵՄ CBAM անցումը արտահանման համար, վերամշակված նյութերի (RPET, վերամշակված բամբակ, օրգանական բամբակ) մատչելիությունը, ածխածնային հետքը Երևանի, Ստամբուլի և ԵՄ արտադրության համեմատությամբ, կենսաքայքայվող փաթեթավորման ընտրանքները, Scope 3 արտանետումների հաշվետվությունը և ESG հաշվետվության համահունչեցումը, ինչպես նաև Հայաստանում գործող հատուկ ծրագրերը (VivaCell-MTS Green Office, Forest Armenia անտառավերականգնման գործընկերություն):
Համաշխարհային հավաստագրային ստանդարտներ
Corp-Merch-ը Հայաստանում B2B merch պատվերների համար աշխատում է վեց հիմնական հավաստագրային շրջանակների հետ: GOTS (Global Organic Textile Standard) վերաբերում է օրգանական բամբակից պատրաստված տեքստիլին, ստուգում է ոչ միայն հումքը, այլև ամբողջ արտադրական շղթան՝ ներառյալ մշակման քիմիական նյութերը: GRS (Global Recycled Standard) վերաբերում է վերամշակված նյութերից արտադրանքին՝ նվազագույնը հիսուն տոկոս վերամշակված պարունակությամբ: OEKO-TEX Standard 100 ստուգում է վերջնական արտադրանքը վնասակար նյութերի համար և կիրառելի է տեքստիլի, պարագաների, ինչպես նաև փաթեթավորման համար:
Bluesign ստանդարտը կենտրոնանում է արտադրական գործընթացի քիմիական անվտանգության վրա և սովորաբար կիրառվում է սպորտային հագուստի և բարձր արտադրողականությամբ գործվածքների համար: B Corp սերտիֆիկացումը վերաբերում է ընկերության ընդհանուր սոցիալական և բնապահպանական արդյունավետությանը, ոչ թե միայն ապրանքին: Fairtrade վերաբերում է հումքի մատակարարների արդար վարձատրմանը և սոցիալական պայմաններին: Հավաստագրի ընտրությունը կախված է պատվերի բնույթից, արտադրանքի տեսակից և գնորդի հաշվետվության պահանջներից:
- GOTS
- Օրգանական բամբակի տեքստիլ
- GRS
- Վերամշակված նյութեր (նվազագույն 50%)
- OEKO-TEX Standard 100
- Վնասակար նյութերի ստուգում
- Bluesign
- Քիմիական անվտանգություն
- B Corp
- Կազմակերպության կայունություն
- Fairtrade
- Հումքի արդար մատակարարում
Հայաստանի և ԵԱՏՄ կարգավորումները
Հայաստանի բնապահպանական օրենսդրությունը կարգավորվում է Բնապահպանական օրենսգրքով (ՀՀ օրենք ՀԽ-59-Ն) և ՀՀ Կառավարության 2021 թվականի որոշումներով՝ թափոնների կառավարման և փաթեթավորման վերամշակման վերաբերյալ: 2023 թվականից Հայաստանում գործում են ԵԱՏՄ կանաչ տեխնոլոգիաների նախաձեռնության շրջանակները, որոնք խրախուսում են կանաչ մարքեթինգային արտադրանքի և փաթեթավորման արտադրությունը տարածաշրջանում: ԵԱՏՄ երկրներից (Ռուսաստան, Բելառուս, Ղազախստան, Ղրղզստան) ներմուծվող merch-ի համար կիրառվում են ԵԱՏՄ տեխնիկական կանոնագրերը (TR CU 005/2011 անվտանգության մասին) և TR CU 017/2012 (տեքստիլի մասին):
ԵՄ արտահանման համար Հայաստանի արտադրողները 2026 թվականից պետք է համապատասխանեն EU CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) պահանջներին: CBAM վերաբերում է հատկապես տեքստիլի և պոլիմերային արտադրանքի ածխածնային հետքի հաշվետվությանը: B2B գնորդները, ում արտադրանքը վերջնական նպատակակետում մտնում է ԵՄ շուկա, պետք է ապահովեն արտադրության ածխածնային հետքի փաստաթղթավորումը և համապատասխանության հաշվետվությունը: Հայաստանի կառավարությունը նախատեսում է CBAM աջակցող ազգային հարթակի ստեղծում 2027 թվականի ընթացքում: Մինչ այդ, Corp-Merch-ը համագործակցում է ԵՄ գործընկերների հետ՝ արտադրության ածխածնային հետքի նախնական հաշվարկների համար:
Վերամշակված և օրգանական նյութեր
Հայաստանում B2B merch արտադրության համար մատչելի են վերամշակված և օրգանական նյութերի մի քանի տարբերակ: RPET (Recycled PET) պարագաների համար օգտագործվում է վերամշակված պլաստիկ շշերից ստացված պոլիէսթեր, որը կրճատում է արտադրության էներգիայի սպառումը մոտավորապես հիսուն տոկոսով համեմատած նոր PET-ի հետ: Վերամշակված բամբակը (recycled cotton) մատչելի է հիմնականում Թուրքիայի և ԵՄ արտադրական բազաներից, քանի որ Հայաստանում տեքստիլի վերամշակման հզորությունը սահմանափակ է: Օրգանական բամբակը (organic cotton, GOTS հավաստագրված) ներկրվում է Հնդկաստանից, Թուրքիայից և Տաջիկստանից:
Հայաստանում արտադրվող տեքստիլի համար հիմնական տարբերակներն են սովորական բամբակը (տեղական արտադրության մոտ տասը տոկոսը), վերամշակված պոլիէսթերը (մոտ տասնհինգ տոկոսը), և խառը կտորները (մոտ յոթանասունհինգ տոկոսը): Ապակե և կերամիկական պարագաների համար մատչելի են վերամշակված ապակի տարբերակները, որոնք արտադրվում են Ստամբուլում և ԵՄ-ում: Հաճախորդներին խորհուրդ է տրվում քննարկել նյութերի ընտրությունը բրիֆի փուլում, քանի որ օրգանական և վերամշակված տարբերակների արտադրման ժամկետները սովորաբար երկու-չորս շաբաթով ավելի են ստանդարտ տարբերակներից:
Ածխածնային հետք և փաթեթավորում
B2B merch արտադրության ածխածնային հետքի հաշվարկը կախված է երեք հիմնական գործոնից՝ արտադրության վայրը, փաթեթավորման տեսակը և տրանսպորտի եղանակը: Երևանում արտադրված merch-ի ածխածնային հետքը սովորաբար ցածր է տրանսպորտի հաշվին (կարճ մատակարարման շղթա), Ստամբուլի արտադրության մոտ միջին է, իսկ ԵՄ արտադրությունը (Գերմանիա, Լեհաստան, Իտալիա) ունի ավելի բարձր արտադրական ածխածնային հետք, բայց ավելի ցածր տրանսպորտային ածխածին Արևմտյան Եվրոպա մատակարարման համար: Միջին հաշվով, Հայաստանի ներքին պատվերների համար Երևանում արտադրված արտադրանքը ունի ամենացածր ամբողջական ածխածնային հետքը:
Փաթեթավորման ընտրանքները Հայաստանում B2B merch պատվերների համար ներառում են վեց հիմնական տարբերակ: Ստվարաթուղթը ստանդարտ տարբերակ է և վերամշակվում է Հայաստանում: Կենսաքայքայվող ստվարաթուղթը (FSC հավաստագրված) հասանելի է ԵՄ մատակարարներից և քայքայվում է վեցից տասներկու շաբաթվա ընթացքում: Կենսաքայքայվող պոլիմերային տոպրակները (PLA հիմքով) մատչելի են Թուրքիայի մատակարարներից: Վերաօգտագործվող տեքստիլի պարկերը (cotton drawstring bags) հաճախ օգտագործվում են որպես երկրորդական փաթեթավորում: Բազմակի օգտագործման կոշտ տուփերը (reusable rigid boxes) կիրառվում են պրեմիում հավաքածուների համար: Պլաստիկի օգտագործումը սահմանափակվում է միայն անհրաժեշտ պաշտպանիչ շերտով (shrink wrap) տրանսպորտի համար:
Scope 3 հաշվետվություն և ESG համահունչեցում
B2B հաճախորդների համար, ում մայր ընկերությունները պարտական են GHG Protocol Scope 3 արտանետումների հաշվետվությանը, Corp-Merch-ը տրամադրում է պատվերի մակարդակի ածխածնային հետքի հաշվարկ՝ հիմնված արտադրության վայրի, նյութերի տեսակի, քանակի և տրանսպորտի հեռավորության վրա: Հաշվարկը ներառում է չորս հիմնական բաղադրիչ՝ հումքի արդյունահանում և մշակում (մոտ երեսուն տոկոս), արտադրական գործընթաց (մոտ քսանհինգ տոկոս), տրանսպորտ (մոտ երեսուն տոկոս), և փաթեթավորում ու վերջնական տեղաբաշխում (մոտ տասնհինգ տոկոս): Հաշվարկը տրամադրվում է Excel և PDF ձևաչափերով, որոնք համահունչ են GHG Protocol Corporate Value Chain (Scope 3) Standard-ին:
ESG հաշվետվության համահունչեցման համար B2B հաճախորդները կարող են ստանալ լրացուցիչ փաստաթղթեր՝ հավաստագրերի պատճեններ, արտադրողի հայտարարություններ, մատակարարման շղթայի քարտեզ, և վերամշակման վկայականներ՝ GRS, GOTS և B Corp-ի համար: Վավերացման գործընթացը սովորաբար տևում է երեքից վեց շաբաթ, կախված հաճախորդի ներքին հաշվետվության պահանջներից: B2B հաճախորդները, ովքեր պատրաստում են CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) հաշվետվություն, պետք է նախապես տեղեկացնեն հատուկ ESRS պահանջների մասին, որպեսզի արտադրական գործընթացը համապատասխանեցվի:
Հայաստանում կայունության հատուկ ծրագրեր
Հայաստանում B2B merch պատվերների համար հասանելի են երկու հատուկ ծրագրեր, որոնք կարող են ինտեգրվել պատվերների մեջ: VivaCell-MTS Green Office ծրագիրը համագործակցում է կորպորատիվ հաճախորդների հետ՝ փոխարինելու ավանդական գրասենյակային պարագաները կայուն տարբերակներով (RPET շշերից պատրաստված նոթբուքներ, վերամշակված թղթից բլոկնոտներ, օրգանական բամբակից պատրաստված պայուսակներ): Forest Armenia անտառավերականգնման ծրագիրը (ՀՀ Շրջակա միջավայրի նախարարության հովանու ներքո) հնարավորություն է տալիս B2B պատվերներին ներառել ծառատնկման բաղադրիչ՝ յուրաքանչյուր հարյուր հատ merch արտադրանքի համար մեկ ծառի տնկմամբ: Ծրագիրը գործարկվել է 2019 թվականից և ներառում է Լոռու, Տավուշի և Կոտայքի մարզերի անտառային տարածքների վերականգնում:
Հաճախ տրվող հարցեր
Որո՞նք են B2B merch պատվերների համար ամենատարածված կայունության հավաստագրերը:
GOTS՝ օրգանական բամբակ, GRS՝ վերամշակված նյութեր, OEKO-TEX Standard 100՝ վնասակար նյութերի ստուգում, Bluesign՝ քիմիական անվտանգություն, B Corp՝ կազմակերպության կայունություն, և Fairtrade՝ արդար մատակարարման շղթա: Հավաստագրի ընտրությունը կախված է արտադրանքի տեսակից, քանակից և գնորդի հաշվետվության պահանջներից: Հաճախորդներին խորհուրդ է տրվում քննարկել ընտրությունը բրիֆի փուլում:
Ինչպե՞ս է հաշվարկվում B2B merch արտադրության ածխածնային հետքը և ի՞նչ է Scope 3 հաշվետվությունը:
Ածխածնային հետքի հաշվարկը ներառում է չորս բաղադրիչ՝ հումքի արդյունահանում և մշակում, արտադրական գործընթաց, տրանսպորտ, փաթեթավորում և վերջնական տեղաբաշխում: Scope 3 հաշվետվությունը վերաբերում է արտաքին մատակարարման շղթայի արտանետումներին և պահանջվում է GHG Protocol Corporate Value Chain (Scope 3) Standard-ի համաձայն: Հաշվարկը տրամադրվում է Excel և PDF ձևաչափերով:
Որո՞նք են ԵԱՏՄ կանաչ տեխնոլոգիաների նախաձեռնությունները և ինչպե՞ս է EU CBAM-ը ազդում հայաստանյան B2B մատակարարների վրա:
ԵԱՏՄ կանաչ տեխնոլոգիաների նախաձեռնությունը 2023 թվականից խրախուսում է կանաչ արտադրանքը տարածաշրջանում: EU CBAM-ը 2026 թվականից պահանջում է տեքստիլի և պոլիմերային արտադրանքի ածխածնային հետքի փաստաթղթավորում ԵՄ շուկա արտահանման համար: Հայաստանի կառավարությունը նախատեսում է CBAM աջակցող ազգային հարթակի ստեղծում 2027 թվականին:
Որո՞նք են Հայաստանում B2B merch պատվերների համար մատչելի վերամշակված և օրգանական նյութերի տարբերակները:
RPET պարագաներ (վերամշակված պլաստիկ շշերից, հասանելի է տեղում), վերամշակված բամբակ (հիմնականում Թուրքիայից և ԵՄ-ից), GOTS հավաստագրված օրգանական բամբակ (Հնդկաստանից, Թուրքիայից, Տաջիկստանից), վերամշակված ապակի (Ստամբուլից և ԵՄ-ից): Օրգանական և վերամշակված տարբերակների արտադրման ժամկետները երկու-չորս շաբաթով ավելի են ստանդարտ տարբերակներից:
Արդյոք Corp-Merch-ը B Corp հավաստագրված ընկերություն է կամ որևէ հավաստագրային մարմնի պաշտոնական գործընկեր:
Ոչ: Corp-Merch-ը անկախ B2B merch մատակարար է, որը համագործակցում է հավաստագված արտադրական գործընկերների հետ՝ տրամադրելու OEKO-TEX, GOTS, GRS, Bluesign և Fairtrade հավաստագրված արտադրանք: Մենք չենք ներկայացնում որևէ հավաստագրային մարմնի, արտադրողի կամ ապրանքանիշի որպես պաշտոնական ներկայացուցիչ Հայաստանում կամ ԵԱՏՄ տարածաշրջանում:
Այս էջը վերաբերում է Հայաստանում B2B merch պատվերների կայունության և հավաստագրերի հաճախ տրվող հարցերին: Corp-Merch-ը անկախ B2B merch մատակարար է: GOTS, GRS, OEKO-TEX, Bluesign, B Corp, Fairtrade, EU CBAM, GHG Protocol Scope 3, VivaCell-MTS Green Office և Forest Armenia հղումները ոլորտի ստանդարտ հղումներ են. դրանք չեն ենթադրում գործընկերություն կամ պաշտոնական հավաստագրում որևէ հավաստագրային մարմնի, տեղական կազմակերպության կամ պետական մարմնի հետ: