Կորպորատիվ merch ծախսերի միտումները 2026-ին հայկական B2B շուկայում

Ինչպիսի՞ն է ընդհանուր միտումը 2026-ին

Հայկական B2B merch շուկան 2026 թվականին մուտք է գործում կայունացման փուլ. պատվերների ընդհանուր արժեքը տատանվում է քառասունից յոթանասուն միլիարդ ԱՄԴ-ի սահմաններում, ինչը համեմատելի է 2024-2025 թվականների միջին ցուցանիշի հետ և մանրամասն ներկայացնում է տնտեսության աճի դանդաղման ազդեցությունը կորպորատիվ ծախսերի վրա: Միևնույն ժամանակ, յուրաքանչյուր ոլորտի մեջ ծախսերի կառուցվածքը զգալիորեն փոխվել է՝ ՏՏ ընկերությունները նվազեցնում են պատված հագուստի ծախսերը և ավելացնում տեխնիկական պարագաների բաժինը, իսկ բանկերը հակառակը՝ կրճատում են թանկարժեք պարագաների ծախսերը և կենտրոնանում փաստաթղթերի ու պաշտոնական արտաքին տեսքի պարագաների վրա:

2026 թվականի առաջին երեք եռամսյակների տվյալներով՝ ծախսերի ամենամեծ աճը գրանցվել է հեռահաղորդակցային ոլորտում՝ VivaCell-MTS-ի, Beeline-ի և Ucom-ի մասնաճիւղերի շարունակական ընդլայնման շնորհիվ: Մինչդեռ FMCG ոլորտի ծախսերը մնացել են գործնականում անփոփոխ՝ ինչպես արտադրանքի ծավալով, այնպես էլ ընդհանուր արժեքով: Հանրային հատվածի գնումներում նկատվում է զգուշավոր աճ՝ կապված 2025 թվականին ընդունված օրենսդրական փոփոխությունների հետ, որոնք ավելի հստակ են սահմանել B2B ծախսերի հաշվետվողականության պահանջները:

Շուկայի ընդհանուր ծավալը

Մոտ 40-70 միլիարդ AMD/տարի

Ոլորտային աճ

Հեռահաղորդակցություն +18%, ՏՏ +12%, բանկեր +6%

Միջին ծախս մեկ աշխատակցի համար

18,500 AMD/տարի

Հիմնական աճի կենտրոն

Krisp, PicsArt, DigiTec էկոհամակարգ

Սեզոնային գագաթ

Սեպտեմբեր-դեկտեմբեր, ավելի քան երկու անգամ

Ոլորտային բաշխումը 2026-ին

Բանկային ոլորտը Հայաստանում շարունակում է մնալ B2B merch ծախսերի կայուն հատվածը. Ամերիաբանկը, ԱՐԴՇԻՆԲԱՆԿԸ և Converse Bank-ը տարեկան պատվիրում են մոտ վեցասուն տոկոս ծախսերի մասնաբաժինը պաշտոնական արտաքին տեսքի պարագաների վրա, հատկապես մասնագիտական համաժողովների և պարտակետների հավաքածուների համար: Բանկային ոլորտի միջին ծախսը մեկ աշխատակցի հաշվով կազմում է տարեկան մոտ տասնութ հազար հարյուր ԱՄԴ, որից մոտ տասներկու հազարը բաժին է ընկնում պատված հագուստին և մնացածը՝ գրասենյակային արտադրանքին:

ՏՏ ոլորտը Հայաստանում բնութագրվում է ավելի հավասարակշռված կառուցվածքով. մոտ հիսուն տոկոսը ծախսերի բաժին է ընկնում պատված հագուստի վրա, մոտ քսանհինգ տոկոսը՝ տեխնիկական աքսեսուարների, իսկ մնացած մասը՝ սուրճի և գրասենյակային պարագաների վրա: Krisp, PicsArt և այլ խոշոր ՏՏ ընկերություններ սովորաբար պատվիրում են տարեկան մեկ մեծ ծրագիր՝ երեքից հինգ միլիոն ԱՄԴ ընդհանուր ծախսով, և մեկ երկրորդ փոքր ծրագիր՝ հատուկ միջոցառումների համար: ՏՏ ոլորտի B2B գնորդները հաճախ պահանջում են OEKO-TEX և ISO 9001 հավաստագրերով արտադրանք, ինչը բարձրացնում է միավորի արժեքը մոտ տասնհինգ տոկոսով:

Հեռահաղորդակցային ոլորտն ունի ամենաակտիվ ընդլայնումը 2026-ին՝ VivaCell-MTS-ի մասնաճիւղերի թարմացման, Beeline-ի սպասարկման կենտրոնների վերազինման, և Ucom-ի նոր գրասենյակների բացման շնորհիվ: Ոլորտի ընդհանուր ծախսերը կազմում են տարեկան մոտ տասը միլիարդ ԱՄԴ, որից մեծ մասը բաժին է ընկնում սպասարկման կենտրոնների համազգեստին և հաճախորդների համար նախատեսված փոքր նվերներին: Հեռահաղորդակցային ոլորտի մատակարարները հաճախ պահանջում են առաքման արագ ժամկետներ՝ յոթից տասնչորս օր, և հաճախ են աշխատում DTC տիպի արտադրության մոդելով:

FMCG ոլորտի ծախսերը 2026-ին համեմատաբար կայուն են՝ մոտ յոթ միլիարդ ԱՄԴ տարեկան, սակայն առանձնանում են բարձր MOQ-ով և ծավալով. յուրաքանչյուր պատվեր սովորաբար հազարից տասը հազար հատ է: Ոլորտի B2B ծրագրերը հիմնականում կենտրոնանում են մանրածախ ցանցերի աշխատակիցների համար համազգեստի, ինչպես նաև խոշոր միջոցառումների ժամանակ բաժանվող փոքր նվերների վրա: Հանրային հատվածում ծախսերը կազմում են տարեկան մոտ երեք միլիարդ ԱՄԴ, և դրանց մեծ մասն իրականացվում է պետական գնումների էլեկտրոնային հարթակի միջոցով՝ procurement.am համակարգով:

Ի՞նչն է փոխվել 2024-2025 համեմատ

2024 թվականի հետ համեմատած՝ 2026-ին առավել նկատելի է ուշադրության կենտրոնացումը cost-per-impression ցուցանիշի վրա: Բանկային և ՏՏ ոլորտների B2B գնորդները այժմ պահանջում են, որ մատակարարը տրամադրի impression-ների վերլուծություն՝ հիմնված համապատասխան միջոցառումների վիճակագրության վրա: Միևնույն ժամանակ, ISO հավաստագրման պահանջը դարձել է գրեթե պարտադիր խոշոր պատվերների համար, և մատակարարները, ովքեր չունեն ISO 9001 հավաստագիր, սովորաբար բացառվում են մրցույթային գործընթացներից:

2025 թվականին ընդունված օրենսդրական փոփոխությունները, որոնք ուժի մեջ մտան 2026 թվականի հունվարից, պահանջում են B2B գնումների ավելի մանրամասն հաշվետվություն: Մասնավորապես, մեկ գնման համար վեցից տասը միլիոն ԱՄԴ սահմաններում գնումները պահանջում են ոչ միայն գնային առաջարկ, այլև մատակարարի որակի կառավարման համակարգի նկարագրությունը: Սա հանգեցրել է նրան, որ ոչ միայն գինը, այլև որակի չափանիշները դարձել են մրցույթի հիմնական գործոնները:

Հատկանշական է, որ 2026-ին տեխնիկական աքսեսուարների հանդեպ հետաքրքրությունը զգալիորեն աճել է, ինչը կապված է հեռավար աշխատանքի միտումի և հիբրիդային միջոցառումների աճի հետ: Հայկական B2B գնորդները հաճախակի պատվիրում են լիցքավորման սարքեր, պրոտեկտորներ և կոմպակտ տեխնիկական պարագաներ, որոնք հաճախ ունեն ավելի բարձր cost-per-impression ցուցանիշ՝ համեմատած պարզ տպագրված արտադրանքի հետ: Սա հետևանք է այն բանի, որ B2B գնորդները գնահատում են ոչ միայն ֆիզիկական արտադրանքը, այլև դրա օգտագործման տևողությունը: